Reacties

Beste Jaap,

Wat zou het toch mooi zijn als de Nederlandse journalistiek haar handen in elkaar slaat en investeert in een lokale correspondent die onafhankelijke feiten kan controleren. Dat zou voor iedereen toch een enorme uitkomst zijn?

Ik zie dat het onderwerp je raakt en zou je dan ook willen vragen om je netwerk te gebruiken om dit te realiseren.

Met vriendelijke groet,

Robin Middel

 

Beste Jaap,

Om met Cruyff te spreken: 'Ieder voordeel hep z'n nadeel'. Ik kom net terug van een 'embedded' reis naar Afghanistan, overigens niet met de Nederlandse krijgsmacht maar met de NAVO. Bij het bezoek van ons drie man tellende groepje aan Kamp Holland in Tarin Kowt heeft men mij geen "opgepoetste Hollands Glorie laten zien die zo goed past in het politieke spel in Den Haag" gezien, maar wellicht heb jij zelf veel meer ervaring met werkbezoeken aan Uruzgan.
Het voordeel van 'embedded' zijn is dat je dingen te zien krijgt (en mensen te spreken) die je 'van buiten het hek' nooit en te nimmer zou zien of spreken. Het nadeel, als je van een nadeel wilt spreken, is dat je je artikelen e.d. voor publicatie even moet laten zien aan een persvoorlichter op veiligheidsaspecten. Zelf heb ik nog NOOIT meegemaakt dat er ter plaatse verzocht werd om er journalistiek relevante dingen uit te halen. En ik heb nogal wat embedded reizen gemaakt, zowel bij internationale NAVO-oefeningen als bij 'real world' operaties.
Het nadeel, voor zover je van een nadeel kunt spreken, is dat je inderdaad weinig contact hebt met 'de' lokale bevolking (wat Uruzgan betreft trouwens een interessante uitdaging vol haken en ogen, gelet op de duizelingwekkende diversiteit aan stammen, clans, krijgsheren, invloedrijke families e.d. - en dat alles zo'n beetje op de vierkante kilometer.
Dan moet je een ander soort reis maken, zoals mijn collega Hans Jaap Melissen eerder dit jaar deed - die kon echter op zijn beurt weinig melden over de activiteiten van de Nederlandse, Afghaanse, Australische, Amerikaanse en Arabische troepen in Uruzgan die daar in het kader van ISAF of Operation Enduring Freedom opereren. Hoe het ook zij, dankzij dit 'tweesporenbeleid' krijgen wij bij de Wereldomroep (en vooral natuurlijk onze luisteraars/lezers/kijkers) het beste van twee werelden.
Punt van kritiek: als jij écht dacht dat het bij de inzet in Uruzgan alleen maar ging om een (weder)opbouwmissie, dan heb je gewoon vanaf dag 1 de stukken niet goed gelezen en je ook niet op de hoogte gehouden van wat de Task Force Uruzgan doet. Nogal droevig dat je vanuit zo'n slecht geïnformeerde uitgangspositie zulke boude stellingen poneert over 'propaganda', 'paaien', en 'misbruik voor politieke doeleinden'.

Hans de Vreij
specialist Vrede en Veiligheid, Radio Nederland Wereldomroep
correspondent, Jane's Defence Weekly

PS: voor wat betreft de suggestie van Robin Middel, de Nederlandse media kunnen een voorbeeld nemen aan hun Canadese collega's die op de basis bij Kandahar Airfield een vaste post hebben die afwisselend door de verschillende media wordt bemand. Ik heb zoiets ook wel eens voorgesteld, maar dan blijkt dat vanwege de kosten de Nederlandse mediakoopman het wint van de dominee. Eén vaste man of vrouw in Uruzgan past bovendien niet in de diversiteit en het concurrentiebeginsel van de Nederlandse mediawereld.

 

Beste Hans. Ik ben blij dat jij wel tevreden was over je embedded bezoek. Ik hoor en zie op diverse blogs en in tv-programma's collega's van je die het als een buitengewone handicap zien om aan de hand van de defensie-voorlichting de oorlog te moeten verslaan. Ik wijs maar even op het verhaal van mijn goede ex-collega Jaap van Deurzen en de BNR-verslaggever in Uruzgan. Of het verhaal van Jeroen de Jager op de NOS-site. Deze journalisten hebben het wel degelijk over pogingen tot journalistieke beinvloeding. Ik weet dat jouw collega Jan Jaap Melissen en Arnold Karskens zelfs principieel niet met defensie mee gaan. Dat is mijn punt ook niet. Verder hoef ik de stukken niet te lezen als ik zie hoe bekwaam Dick Berlijn, een hele sterke communicator, een politiek draagvlak voor de missie heeft gecreerd door het accent sterk op die civiele taken te leggen. Zelfs bij het doorgaans zeurderige PvdA-congres was verlenging een hamerstuk. Ik zeg dat zonder cynisme. Defensievoorlichting heeft rond de missies zeer bekwaam de PA en PR georganiseerd. Dat was in het verleden wel anders. Alleen denk ik dat het voor een evenwichtig beeld goed zou zijn als de Nederlandse media ook wat gemakkelijker toegang zouden krijgen tot de daadwerkelijke gevechtshandelingen. Ja, dat is gevaarlijk, maar journalisten die in 2003 embedded waren bij de Amerikanen tekenden een vrijwaring en konden aansluiten bij de troepen. Ja, dat is link. Net zoals militairen risico lopen op missie, is dat voor media niet anders. Oorlogsverslaggever is een vak en een ander vak dan het verslaan van de gemeenteraad van Kudelstaart.
@Robin Middel Interessante optie. Ik ben nog van de tijd, in de jaren '80, dat we met 5 Nederlandse radioverslaggevers bij het Witte Huis op oppositieleider Joop den Uyl stonden te wachten. Want we waren zo pluriform dat we in Washiington ook allemaal dezelfde vragen hadden. Het is nu nog nauwelijks beter, maar ik deel de vrees van Hans de Vreij dat in Nederland zoiets niet van de grond komt. Een andere optie zou kunnen zijn om steeds een pool van 3 man ter plekke te hebben die voor radio, tv en krant/persbureau vanuit een eigen mediacentrum door defensie gefaciliteerd ook in de positie zouden zijn om daadwerkelijk HET beeld van de strijd in Uruzgan in kaart en beeld te brengen. Ervaren oorlogsverslaggevers die precies waar wat te checken. De Canadese optie van Hans de Vreij zou ook een goede zijn.

 

Beste Jaap,

Ik heb nooit de gemeenteraad van Kudelstaart gevolgd. Wel bijvoorbeeld drie jaar lang de oorlogen in voormalig Joegoslavië verslagen (nooit embedded) ;-) Alleen al in het eerste jaar, 1991, kwamen daar 24 journalisten om het leven, destijds een wereldrecord. Ik denk dus dat ik net iets beter dan jij kan oordelen over de pros en contras van de 'embed'-formule. Feit is dat tot op de dag van vandaag niet één Nederlandse journalist op eigen houtje verslag heeft gedaan van ->gevechtshandelingen<- in Uruzgan. Ook Arnold Karskens niet, of mijn collega Hans Jaap. Het is simpelweg veel te gevaarlijk, tenzij je een zeer Afghaans uiterlijk zou hebben, een hele grote zak met geld voor gidsen en lijfwachten, en héle goede connecties. Zo niet, dan kom je als niet-embedded journalist niet veel verder dan het stadje Tarin Kowt. Ook interessant, maar dat is niet de 'frontlinie', die ligt bij oorden als Chora en Deh Rawod. En buiten de 'Nederlandse inktvlek', zoals in de districten Shahidi Hassas of Khas Uruzgan.

Waar jij in je laatste reactie om vraagt is dat journalisten wél bescherming krijgen van de Nederlandse militairen, maar gelijkertijd ook vollédige vrijheid van handelen, beweging, én verslaggeving hebben. Zo'n formule bestaat niet. Het zal voor de media dus een kwestie blijven van -binnen de gegeven beperkingen- zo goed mogelijk verslag doen, al dan niet embedded. Dat sommige afgereisde journalisten verbaasd lijken te zijn dat ze tijdens een 'embed' aan bepaalde beperkingen onderhevig zijn klinkt op het eerste oog wat naïef.

Hans de Vreij

 

Beste Hans. Ik ben niet helemaal naief en in 2003 nog in Irak geweest, maar ihet is helemaal niet zo naief om van een oorlogsverslaggever te vragen mij daar waar mogelijk een compleet verhaal te vertellen. IK weet dat de omstandigheden in Afghanistan wellicht ingewikkelder zijn, maar ik vind de wijze waarop verslaggevers als Harald Doornbos en Conny Mus in het Miidden Oosten operereren altijd nog een beter alternatief. Ik ben ook in Joegoslavie geweest en daar kreeg je het beste beeld door, ik chargeer maar, van frontlinie naar frontlinie te rijden. Maar goed, in Afghanistan is het allemaal gecompliceerd maar er mag toch wel iets meer getoond worden van 'de strijd' ter plekke en minder, ik chargeer maar weer, de voorgekauwde verhalen ter plekke. Laat de dames en heren een keurige vrijwaring tekenen en met de Nederlandse troepen mee de tijdelijke fronten opzoeken. Ik meen te weten dat ervaren reporters als weer Mus, Doornbos en anderen daar geen moeite mee zouden hebben. We praten over notabene de zwaarste militaire missie sinds de Korea-oorlog.
Maak goede afspraken over privacy en het beschermen van strategische informatie. En dat Canadese idee van een pool-office met gekwalificeerde journalisten is in Nederland helaas onuitvoerbaar, maar niet slecht.

 

Het wordt echt eens tijd dat de militairen opstappen uit Afghanistan. Ga allemaal naar

http://www.tegendeoorlog.nl

en bestel een sticker voor op je auto of voordeur en laat zien dat je tegen de oorlog in Afghanistan bent!

 

"Het wordt echt eens tijd dat de militairen opstappen uit Afghanistan."

We zitten daar op verzoek van Afghanistan. Er natuurlijk gaat het er soms hard aan toe, maar weggaan na zo'n korte tijd zou zonde zijn. Er is wel degelijk opbouw, maar ons verwachtingspatroon is soms erg hoog, te hoog als je het mij vraagt.

En ja de berichtgeving vanuit het gebied kan stukken beter, maar ik vind het wel jammer dat er in bovenstaand artikel gesuggereert wordt dat alles propaganda is wat er vandaan komt.
Er zijn genoeg manieren om een completer beeld te krijgen van wat er zich afspeelt in het gebied, maar ik heb niet de indruk dat die behoefte erg groot is.

 

Altijd leuk zo'n reactie van Victor. Voor de liefhebbers wil ik graag verwijzen naar http://www.steunonzetroepen.nl.

De Volkskrant en NOVA hebben gekozen voor het enige juiste en moedige initiatief. Als eerste Nederlandse media durven zij het aan om een permanente (vrouwelijke) correspondent naar Afghanistan te sturen. Embedded journalisme en oorlogsverslaggeving vraagt verantwoordelijkheid van zowel de media als de bij de missie in Uruzgan betrokken ministeries (Defensie, Buitenlandse Zaken en Ontwikkelingssamenwerking). Wanneer we het juiste beeld willen neerzetten, dan moeten beiden bereid zijn om initiatieven te ondernemen.

Robin Middel

 

@Robin Perfect experiment. ook nog eens met twee media die zeker verantwoord een afweging willen/kunnen maken maar daarnaast ook hechten aan eigen waarneming. Dapper van defensie.