Reacties

Mijn stelling: het rookverbod in de horeca is de nieuwe euro. Nee, het ding zelf is niet de oorzaak van allerlei rampspoed (dalende omzetten, in de steek gelaten rokende cafébezoekers), maar zal wel overal de schuld van krijgen. Sterker, het wordt hét argument van de falende overheid. Allereerst een plan waar niet iedereen het mee eens is in Nederland (hoe zou het zitten met het percentage rokers in de groep die de overheid sowieso met wantrouwen benadert?) en vervolgens de aarzeling om daadwerkelijk 'hard' op te treden tegen overtreders.

 

@roland: ik vraag me of of het een bewuste aarzeling is van de overheid om op te treden, of eerder een onvermogen om dat te doen. In ieder geval is de naleving van deze regelgeving een regelrechte ramp, en blijkt nu toch ook wel dat er voorbij is gegaan aan een aantal essentiele zaken. Maar dat idee heb ik veel vaker met wat VWS aan het doen is. Neem de plannen voor het paddoverbod, waarbij nu een lijst is opgesteld van soorten die zoo veel in het wild voorkomen dat een tuinbezitter ongewild tot delinquent wordt gemaakt.
Maar goed de kern van mijn verhaal over het rookverbod is een framingsfout, en daar door snijdt de overheid zich nu in eigen vingers.

 

Met het argument dat overtreding van het rookverbod concurrentievervalsing is geeft Klink indirect toe dat het rookverbod tot omzetdaling heeft geleid. Waarom wringt de overheid zich zo in bochten? Het rookverbod is heel goed te rechtvaardigen: rokers brengen hun omgeving ernstige schade toe. Genoeg reden om roken enkel toe te staan in situaties waar iedereen er zelf voor kiest om in de rook te staan.
Logischer zou ook zijn om de rokers verantwoordelijk te stellen voor overtreding en niet de café-eigenaar.

 

Als roker zit ik een beetje in dubio. Aan de ene kant ben ik het ermee eens dat de gezondheid van een werknemer voor het genot van de klant gaat. Aan de andere kant vind ik het erg vervelend om naar buiten te moeten, om mijn sigaretje te roken. Maar ja, regels zijn regels.
Een andere oplossing die een vriend van mij, eigenaar van een cafe, heeft toegepast: De "ouderwetse" doppinda. Aangezien het roken in de kroeg, in mijn ervaring, voornamelijke gewoonte is, geef je de roker daarmee iets te doen ter vervanging van de sigaret. Gevolg: de roker gaat minder vaak naar buiten en zet dus meer om. Uiteraard verhelpt dit het probleem niet in zijn geheel, maar over omzetdaling heb ik hem nog niet horen klagen.

 

Je mag binnen niet roken en buiten niet drinken terrasverwarming mag niet worden aangebracht,het zal toch gebeuren dat van de zomer het terras alleen in gebruik is door rokers en de niet rokers binnen moeten blijven maar zo willen de niet rokers het ik rook zelf en de mensen die ik ken die nog nooit gerookt hebben die zeggen je gaat je gang maar het zijn de mensen die gestopt zijn die klagen in mijn buurt centrum Amsterdam zijn er cafe's die nu nog maar een derde van hun omzet halen en die echt op de rand van de afgrond staan als er binnen niet gerookt mag worden wordt er ook niet gedronken en gaan ze sneller weg want ze staan buiten te roken er komen bekende langs die zeggen waar ze naar toe gaan en de rest volgt dag klanten,en het loopt al zo goed in de horeca duur niet roken en buiten niet drinken ik haal wel wat in huis en blijf thuis dan komen ze maar naar mij toe eigen muziek tien keer gezelliger en ze kunnen nog blijven slapen ook.

 

Jan-Jelle,

Had dat nou echt geholpen, als het anders was geframed? Ik waag het te betwijfelen. Dit is weer typisch een geval van een maatregel waarin communicatie het niet alleen kan. Er is veel meer nodig. En Klink heeft dat ook wel ingezet, maar de capaciteit van het toezicht is veel te klein en de roker zelf gaat vrijuit, waardoor de pakkans te gering wordt. En dat betekent massale ontduiking. Pas als de perceptie is dat je grote kans loopt om gepakt te worden (en dat kan alleen maar als daarvan ook werkelijk sprake is) zal dit gaan werken: denk aan snelheidsovertredingen. Aan de oorspronkelijke 100 km/u hield niemand zich (amper controle), maar Koos Spee heeft het op dit moment aardig voor elkaar (waarbij hij nog wel wat zou moeten doen aan de geloofwaardigheid van sommige limieten). Over die hoge pakkans moeten we communiceren: dat is dichtbij genoeg, direct genoeg en een uiterst vervelende consequentie voor de getroffene.

Waarbij ik in het midden laat of het verstandig is om alle horecagelegenheden rookvrij te maken. Bij een eventuele scheiding wel en neit rookvrij zien ze mij (en 'velen met mij') echt niet meer in die rookholen...

Wim Krop, Profound Groep

 

@Wim, ja! volgens mij scheelt het enorm veel of je het rookverbod neerzet als a) bescherming van de gezondheid van alle nederlanders of b) ARBO-regeltje ter bescherming van horecapersoneel. Teveel barmensen hebben namelijk in alle toonaaarden aangegeven helemaal niet op die bescherming te zitten wachten. Een andere framing had een heel andere discussie opgeleverd dan we nu hebben via lle polls, phone ins en discussieprogramma's.

En ondertussen blijft VWS zich richten op De Confrontatie, in plaats van de discussie zelf aan te gaan of er bij het maken van de regelgeving misschien niet wat te snel en kort door de bocht is gehandeld. Onbegrijpelijk...

 

@ Jan-Jelle: idd de vraag of de aarzeling bewust is. Een onbewuste aarzeling bestaat volgens mij niet echt, dus laten we het geheel in Haagse stijl een beleidseffectueringshiaat noemen.

Qua framing: ik ben het denk ik wel met je eens over het feit dat algemene volksgezondheid een betere framing zou zijn geweest. Van enige "ARBO-framing" is op dit moment echter totaal geen sprake. De discussie gaat niet over de werkomstandigheden van horecapersoneel, maar over al dan niet omzetverlies dat al dan niet het gevolg is van het rookverbod. De keuze voor een verkeerd frame en het vervolgens onvoldoende aanzetten van dat frame zorgt er bij de huidige economische omstandigheden voor dat het rookverbod een makkelijke stok is om te slaan. Waar de waarheid dan ligt, is nicht im frage. Vandaar mijn stelling over het rookverbod als de nieuwe euro.

Trouwens, je ziet ook op andere punten VWS niet helemaal het juiste pad volgen, bijvoorbeeld bij het EPD. Ook een traject dat jarenlange voorbereiding heeft gevergd, maar waar de maatschappelijke ontwikkelingen en sentimenten met een paar paardesprongen de plannen ter discussie stellen.

PS: Toch fijn dat er ook weer een interpunctieloze bijdrage tussenzit *zucht*

 

Jan Jelle,

Dit wordt een interessante gedachtenuitwisseling. Laat ik mijn mening nog eens even toelichten.

Ik ben het zeker met je eens dat de gekozen framing niet de meest gelukkige is. Waarbij ik me trouwens wel afvraag om de 'dodelijke' effecten van het roken bij alle betrokkenen al niet overduidelijk bekend zijn. Ze zijn m.i. impliciet en daar is dan ook nog eens een 'Arbo-reden' bijgekomen.

Maar stel dat we jouw framing kiezen. Mijn vraag is dan: zou dat dan tot meer gedragsverandering leiden. Want daar gaat het toch om als wij worden gevraagd naar de effecten van al die gedeclareerde uurtje? Ik denk dat het geen enkel meetbaar effect zal opleveren.

Laten we de theorie van gepland gedrag van Ajzen & Madden er eens tegenaan leggen. Die stelt dat gedragsverandering alleen maar optreedt als de inschatting is dat er consequenties volgen en als de consequenties als positief dan wel negatief worden gewaardeerd. Welnu, die consequenties zijn minimaal doordat het lik op stuk beleid niet van de grond komt (te weinig menskracht en middelen) en de rokers zelf vrijuit gaan. Vervolgens moet er een sociale druk zijn om niet te roken in café's. Ik denk dat in kroegen waar wel gerookt wordt die sociale druk totaal afwezig is. Dan speelt er nog het gemak dan wel de moeilijkheid waarmee het gedrag kan worden uitgevoerd. De moeilijkheid is in dit geval zeer groot. Mensen hebben al immense moeilijkheden om hun ingeslten gedrag te veranderen, laat staan een verslaving te doorbreken.

Kortom, hoe je het ook 'framet', de attitude mag wellicht wat wijzigen (en dat is natuurlijk meegenomen voor de lange termijn) maar dat hoeft absoluut niet te betekeken dat ook het gedrag dat zal doen. Bijna alle Postbus-51 campagnes - ook die goed geframet zijn - bewijzen dat dagelijks. Een hoop heisa, maar gedragsverandering ,ho maar.

Door de nadruk op dat framen, verlies je iets anders uit het ook, namelijk dat dit soort maatregelen alleen maar van de grond komt met voelbare belonings- dan wel afdwinginstrumenten. Communicatie moet duidelijk maken dat die, naast het communiceren van de negatieve effecten op gezondheid en arbo, ook worden toegepast . Liefst met harde bewijzen dat je het haasje bent als je je niet aan de regels houdt. Koos Spee lukt dat met snelheidslimieten heel aardig, als je ziet hoe veel beter men zich tegenwoordig aan de maximumsnelheden houdt (bron: SWOV). Dat is wel gepaard gegaan met diepte-investeringen in politietoezicht en zeer veel communicatie over de consequenties (denk alleen al aan 'Wegmisbruikers').

Klink zit met het probleem dat hij zo'n lik-op-stuk-beleid niet van de grond kan krijgen doordat hij moet werken met een overbelast en weinig gemotiveerd inspectie-apparaat . Zolang hij dat niet van de grond krijgt, zal overtreding van de regels het gevolg zijn.

Of ben ik nu te somber?

 

@Jan Jelle - Volgens mij zat de overheid een beetje aan de ARBO-insteek vast. Laten we niet vergeten dat er geen enkele belangstelling was voor een rookverbod bij de overheid en weinig draagvlak totdat, als ik het mij goed herinner, iemand een proefproces voor een rookvrije werkplek begon omdat er in de postkamer waar zij werkte zo veel gerookt werd (was misschien ook gelijk een leuk opstapje geweest om vloeken, porno en bierbuiken te verbieden). Tabakslobby en accijnzen hadden jarenlang veel meer zeggingskracht.

Misschien moeten we de vraag nu stellen wat in de huidige situatie de volgende stap zou moeten zijn. De confrontatie benadering is overigens wel een keer leuk om te zien. Het conflict verhardt zich met al die dreigementen heen en weer.

Ik moet bovendien toegeven dat mijn sympathie voor de worstelende eigenaar van de kleine kroeg spontaan verdampt bij het aanschouwen van taxichauffeur/snackbareigenaargedrag. Als je een goed-lopende zaak vol rokers hebt kun je de investeringen van aparte ruimtes en andere oplossingen prima aan. Maar daar hebben ze vaak geen zin in...

 

@ Wim: de attitudebeinvloeding zou toch een stuk beter kunnen worden opgehangen aan een bescherming van alle niet-rokers, dan aan de werkomstandigheden van de veel kleinere groep barpersoneel? Waarom wijkt de argumentatie in Nederland trouwens af van alle ons omringende landen? En oh ja, wat ben ik het met je eens dat de communicatie in relatie tot de nalevingscontrole moet worden gezien. Maar wat zien we: die controle die rammelt aan alle kanten! Dus we hebben: "Zwakke communicatie"+"Gebrekkige nalevingscontrole", en dat resulteert in een uitermate wankel geheel. De reactie van Klink om op te trekken met Hirsch Ballin en er een Economisch Delict van te maken, pfffffft een wanhoopsdaad die zo ongeveer samenviel met het overslaan van de revolutie naar 56 cafés in de hoofdstad. Met name kliene cafés en dan kom ik bij de (leuke) reactie van @John: het blijkt dat VWS keer op keer niet in staat is om een weerwoord te hebben op de 'lastige situaties': de parftijen die nu het meest piepen zijn vooral de 'mom&dad'-buurtcafés van 50 vierkante meter, waar je niet een aparte rookruimte in kunt maken. Bindmiddel voor een buurt, sociale cohesie, noem maar op! Het is niet zozer een kewestie van niet willen, maar veel meer een echt niet kunnen. Overigens: wat die bierbujiken betreft: het is natuurlijk nu wachten op een alcoholverbod in de horeca.... ; )

 

Jan-Jelle,

Maar dat is nu precies wat ik beweer!

Met daarbij de kanttekening dat een andere framing volgens mij geen ander eindresultaat had opgeleverd. Het bezwaar dat ik heb tegen jouw stelling dat 'het allemaal fout is gegaan met de verkeerde framing'. Dit suggereert dat een andere framing het probleem zou hebben opgelost. En dat betwijfel ik dus. De concentratie op de foute framing verhult de écht zwakke schakel: het gebrek aan toezicht. En dan
kom je op dat glibberige pad, waarmee je probeert te komen naar het gebied waar je in staat zou zijn om met communicatie sec organisatieproblemen op te lossen. Wat mij betreft een no-go area.

 

Waarom kunnen wij de eigenaars niet zelf laten beslissen of ze een rook of niet rokende kroeg willen.Ik ben al 30 jaar werkzaam in de horeca en het is toch te gek voor woorden dat al die gezellige kleine kroegjes gaan verdwijnen als dit idiote plan van klink doorgaat.Grote plaat op de deur hier word wel of niet gerookt ,dan kan de concument zelf kiezen waar hij of zij naar binnen gaat .Maar nog belangrijker ik horecamedewerkster kan ook de keuze maken bij wie ik wil werken.En ik zal je zeggen dat het zeker een rokers kroeg is.Waarom? Ik hou van mijn vak,ik hou van de gezelligheid enhet woord zegt het al bruine kroeg dit alles moeten wij zo kunnen houden.Klink laat ons het toch zelf beslissen zo dat ieder zelf op zijn eigen manier kan genieten van het pilsje in zijn of haar kroegje.gr do