
22 september 2007, 19:49 Jaap Stalenburg
Geert Wilders en De Telegraaf zetten trend
Haagse politiek harder en persoonlijker’Stop Bos! ‘ past inderdaad makkelijk op een protestbord. De asfaltlobby heeft al bedacht hoe de zondebok heet die de arme automobilist aan de bedelstaf brengt en Nederland laat afzien in de file. Hard is de campagne van De Telegraaf en belangenorganisaties tegen het beleid van minister Wouter Bos. Ook in de Tweede Kamer is niets meer hetzelfde. Het lid Geert Wilders karakteriseert minister Ella Vogelaar als “knettergek” en noemt collega’s en de minister-president “lafaards”. Voorlichters en adviseurs op departementen en bij politieke partijen kunnen zich opmaken voor een harde strijd om de waarheid. Steeds meer lijkt eerst de man en dan de bal gespeeld te worden. Of ontstijgt de Nederlandse politiek de sfeer van het Mariakaakje van Willem Drees en maken we door stevige polarisatie en oneliners van de Tweede Kamer pakkend straattoneel? De Telegraaf en Wilders zetten de toon en ‘tout Den Haag’ lijkt in grote staat van verwarring te verkeren.
Om te beginnen heb ik niets tegen het duidelijk neerzetten van tegenstellingen. De asfaltlobby van De Telegraaf is al weken bezig en ik zie en hoor dat veel Nederlanders daar pro en contra van alles van vinden. Het politieke debat is voor een deel weer terug op straat. De krant voor wakker Nederland dreigde even weg te zakken en een gewone krant te worden, maar is nu weer terug als belangrijke factor bij het sturen van de publieke opinie. Niet leuk voor de politici, maar goed voor de politiek.
Een nieuwe realiteit ook voor de communicatiedeskundigen, want ik durf de voorspelling aan dat er de komende weken nog genoeg onderwerpen komen waarmee de bevolking gemobiliseerd kan worden. Tijdens de Algemene Beschouwingen nam De Telegraaf het met inktzwarte koppen al op voor de hardwerkende Nederlander die zijn zuur verdiende Euro’s bij het kabinet mag inleveren en ook nog in de file moet staan en extra accijns doneert voor zijn borreltje. Premier Balkenende streed met verve tegen dit beeld, maar de toon door De Telegraaf neergezet klonk toch door in de bijdrages van de fractievoorzitters.
De belangenorganisaties achter bijvoorbeeld “Stop Bos!” zijn ook nog eens veel assertiever dan de arme departementsvoorlichter die eerst de zegen moet hebben van diverse chefjes voor hij kan uithalen voor een uppercut. Voorbeeld: Bos zei gisteren dat hij de actie rond zijn persoon nogal plat vond. Het antwoord stond vandaag al in een IM-er in de krant: uiteraard had meneer Bos er niets van begrepen en was de actie niet plat maar een noodkreet. Zoiets ongeveer. Ik weet dat het Nederlandse staatsrecht nog steeds de minister-president ziet als “de eerste onder gelijken” en de departementsvoorlichters hun eigen winkel bestieren, maar is het niet tijd voor een Alastair Campbell? Een spindoctor die met een strategische staf vanuit een war-room met ruim mandaat iedere attack kan counteren en niet steeds door De Telegraaf en de lobbyorganisaties in de verdediging wordt gedrukt? Ik heb inderdaad alleen nog maar de gedachte, maar “de politiek” kan niet volstaan met een passieve houding tegen een steeds assertievere lobbybeweging die dankzij oude en nieuwe media snel de publieke opinie kan sturen.
Dat betreft even goed het op de man spelen door Geert Wilders. Je mag best denken dat deze bui wel overgaat; het zal niet zo zijn. Rond deze man heeft zich een koppige aanhang gevormd die hem alleen maar zullen aanmoedigen om nog meer op de man te spelen en te radicaliseren. Premier Balkenende deed het in het debat behoorlijk, maar stevig inhoudelijk tegengas kwam eigenlijk alleen van Alexander Pechtold. De Telegraaf en Geert Wilders hebben een nieuwe toon gezet, het antwoord is er nog niet.
Reacties
Er is niets mis met een stevig debat en duidelijke taal. Het gaat vooral mis als het respectloos en destructief is. Negativiteit alleen (bijv. de actie 'Stop Bos' en de PVV-lijn van Wilders) mobiliseert tot niets. Veel schreeuwlelijken vergeten het gewenste en realistische aanlokkelijk perspectief te schetsen. Het antwoord is er dus al, voor wie het wil zien tenminste: de politiek van het midden is aan de macht en timmert voor ons allen aan de weg (helaas iets te weinig aan het spoor overigens). Rechts en links spelen een uitstekende rol in het scherp houden van de zaag. Leve de democratie.
@Joost Zeker 'leve de democratie". Alleen signaleer ik dat de door jou aangehaalde negatieve krachten steeds meer het echte politieke debat ondermijnen door het kietelen van de Nederlandse onderbuik. Ik ben ook zeer voor een pittig debat, maar ik zou graag zien dat de asfaltlobby en Wilders meer (politiek) en effectiever ( communicatie) tegengas zouden krijgen.
@Jaap: Grappig dat je Drees en het mariakaakje noemt in een discussie over een effectief communicatiebeleid van de regering. Vooral omdat het een verzinsel is van Luns, die in 1948 als ambtenaar van Buitenlandse Zaken betrokken was bij het bezoek van de Amerikaanse delegatie voor de Marshall-hulp bij Willem Drees thuis aan de Beeklaan in Den Haag, en het mariakaakje introduceerde om de eenvoud van de ontvangst te benadrukken. Gezien het feit dat jij dit nu na bijna 60 jaar aanhaalt om het communicatiebeleid van het kabinet te typeren is hem dit aardig gelukt.
Je roep om een Alistair Campbell-achtig figuur vind ik bedenkelijk. Of je moet de gewenste communicatie en voorlichting door de regering gelijk willen stellen aan misleiding.
Opmerkelijk is ook hoe het politieke debat door de straatverchters bij voorbaat ongelijk wordt verklaard. Doet een radicale moslim een onfrisse uitspraak dan hollen er verschillende straatvechters richting rechter - een recht dat ik ze overigens niet ontzeg-, maar de straatvechters mogen uitspraken doen die dermate beledigend zijn dat elke dialoog bij voorbaat onmogelijk is. Zeg je daar iets van, met de toevoeging dat je wel een e cht debat wilt, dan krijg je - als voorstander van een serieus debat- het verwijt het alleen over de toon te hebben. De straatvechters maken eerst het debat onmogelijk, en verwijten je vervolgens dat je niet zou willen debatteren...
@Ellard Niet per definitie. Maar als anderen, ik noem maar de asfaltlobby, langs het randje scheren dan moet je wel naar een 'flexibele response' kunnen werken. Maar je zou Alistar Campbell wel tekort doen door hem neer te zetten als een misleidende propaganda-chef. Dat van die Mariakaakjes vind ik nog steeds een wereldanekdote. Het zegt wel iets over de politiek in Nederland in de jaren '50. Ik zie generaal Marshall zo zitten daar bij Drees aan de Beeklaan.
@Eric Wat is je punt?
@ Jaap. Ik deel je (retorische?) vraag om een NL Alastair Campbell. Ik denk dat het CDA met hun verkiezingscampagne hebben aangegeven op zich in staat te zijn met dit soort middelen te strijden. Het is ook wel duidelijk dat 'Abraham' Jack de Vries daarvoor de mosterd heeft gehaald bij Alastair Campbell. Maar blijkbaar is het met het winnen van de verkiezingen opgehouden bij het CDA...
En ja, inderdaad, ik ben positief onder de indruk van hetgeen Alastair Campbell in Groot-Brittannië heeft neergezet. Ik vrees alleen dat we in onze Nederlandse 6-jes cultuur niet het doorzettingsvermogen hebben zoiets structureel op poten te zetten.
Dat een inhoudelijk tegendebat bij voorbaat onmogelijk wordt gemaakt. De enige manier waarop je Wilders kunt aanpakken is het belachelijk maar consequent doortrekken van zijn redeneringen. De Bijbel erbij pakken en vragen of Wilders van mening is dat die passages ook door elke gelovige letterlijk worden gelezen. Wilders vragen of hij ook voor ex-Jehova's Getuigen en ex-Scientologen speciale maatregelen wil. Wilders vragen of hij van mening is dat ook het Koninklijk Huis onder zijn plannetjes voor allochtonen valt. Hem vragen of Beatrix ook haar tweede nationaliteit hoort op te geven volgens hem.
Wilders wil alleen maar onrust en wil niet debatteren. Het heeft dan ook geen enkele zin om te proberen hem inhoudelijk aan te pakken. Maak zijn plannetjes effectief belachelijk, dat is de enige manier om Wilders de wind uit de zeilen te nemen. "U maakt mijn plannen belachelijk. Het is een *schande*!" "Nee, meneer Wilders, het is de consequentie van uw plannetjes."
@Jaap: Kleine bijstelling. Niet alleen het mariakaakje maar het gehele verhaal over Drees die thuis Amerikanen ontvangt om over de Marshall hulp te praten is volgens kleinzoon Willem Drees van a tot z gelogen. Het was ook te mooi om waar te zijn. Om met Godfried Bomans te spreken " Een verhaal wordt boeiend zodra de verteller gaat liegen" De auteur van het verhaal is en blijft wel Luns.
Campbell zegt in een interview het volgende over zijn werk: "I don't think it's about creating the news, but it's about being clear about what it is that you are seeking to communicate at any given point. " Waarheid als een koe maar het blijft misleiden.
Waarom worden de Telegraaf en Wilders eruit gelicht qua toon? Ik lees de andere kranten ook en beluister andere politici ook. Daar valt op dat ze vaak en graag volledig los gaan op andersdenkenden. Neem de Volkskrant of de NRC erbij. Een continue stroom met denigrerende opmerkingen over mensen die een andere mening hebben. Het gaat dus in het bovenstaande stukje vooral over de typografie/lettergrootte. Die is inderdaad anders bij De Telegraaf. Maar inhoudelijk zijn de artikelen bij met name de Volkskrant en NRC een stuk venijniger en meer onder de gordel. De Telegraaf en Wilders zijn over onderwerpen als files en de islam niet altijd prettig en voor sommigen te recht voor de raap. Maar de eindeloze reeks beledigingen uit de kwaliteitsmedia zijn wat mij betreft veel ergerlijker.
Jaap, je krijgt je zin. Voor een deel dan toch. Defensie gaat met het oog op nog 2 jaar Afghanistan haar communicatiecapaciteit wat opschroeven. zie http://www.parool.nl/nieuws/2007/DEC/04/bin6.html
Verder de afgelopen dagen
- zaterdag
- Oorlog aan het nieuwsfront (1 reactie)
- donderdag
- woensdag
- dinsdag
- maandag
- Communicatie Poll: babygate bij Republikeinen (6 reacties)
- Nieuwe campagne tegen hoofdluis (1 reactie)
- donderdag
- dinsdag
Tips uit de praktijk
Weblogs en het bedrijfsleven
Internet en internettechnologie veranderen snel. Je zult daarin mee moeten om je klanten te begrijpen en tevreden te houden. Dat betekent dus ook dat je je communicatie hierop moet aanpassen, in de vorm van weblogs bijvoorbeeld. In het gratis artikel van de communicatiedesk van de komende 2 weken kom je meer te weten over o.a. het fenomeen weblogs en internet 2.0.

Weeklog USA
Sanderijn Cels houdt wekelijks voor Communicatie Online de Amerikaanse verkiezingen bij. Ze doet onderzoek in de VS naar 'framing' en loopt regelmatig mee met campagnes van diverse kandidaten. Ze woont in Cambridge (Massachusetts).
Poll
Laatste reacties
- Oorlog aan het nieuwsfront Ik ben ook blij met de nodige polarisatie. Dat geeft helderheid…
- Communicatie Poll: Rabobank en Woekerpolis Ik begrijp niet hoe het mogerlijk is dat ongeveer gelijktijdig de…
- Nieuwe campagne tegen hoofdluis Ik heb twee kinderen en beide zitten op de basisschool, het…
- ‘Perla is verantwoorde koffie’ Waarom zijn de koffiepads uit één verpakking niet allemaal gelijk van…
- ‘Verder leren tot je 80ste’ wint hoofdprijs hola hicham
Nu in de shop
Vernieuwde Interne Communicatie heet nu IC!
IC is hét vakblad voor ic-professionals.
In het januarinummer: “één op de drie geeft het IC-beleid van de eigen organisatie een onvoldoende”
Lees verderCommunicatie
- Werken voor de advocatuur
- Olympische afbreukrisico’s
- Imago-update: na de woekerpolis
- Erna Kortlang plugt het notariaat
- Bekijk inhoud
- Abonneer
Interne Communicatie
- Onderzoek naar diversiteit en IC
- Communicatieles van Carmine Gallo
- Casus: Achmea Zorg na de reorganisatie
- De interne waarde van chatten
- Bekijk inhoud
- Abonneer




