
2 oktober 2007, 20:21 Anton Jan Thijssen
Media paaien met persreizen
Kan het nog of uit den boze?
In de NRC van afgelopen zaterdag stond een interessant artikel over persreizen. Centrale vraag; in hoeverre blijven journalisten objectief als ze in de watten worden gelegd tijdens een persreis. Een echte conclusie wordt niet getrokken maar wat wel impliciet duidelijk wordt, is dat NRC ‘er niet in trapt’.
Het artikel doet me weer eens afvragen: waar ligt de grens?
Media meenemen op een (internationale) persreis is toch prima? Als dat wat je ze laat zien tenminste exclusief is en de moeite waard en niet ook in een zaaltje in de RAI had gekund. En dat je alles betaalt voor die media (vlucht, hotel, hapje en drankje) is toch ook heel normaal? Dat heet toch gewoon goed gastheerschap? En dat je tijdens zo’n tripje wat journalisten beter leert kennen en dat in de toekomst misschien leidt tot positievere berichten; ook heel normaal toch? Wat niet normaal is? Ik weet het niet; volgens mij zit er een redelijk zelfreinigend systeem rondom persreizen. Maak je het te bont, dan hoor je vanzelf nee op de uitnodiging want als media maar iets niet willen is zich omgekocht voelen. Maar er zal vast een keer een partij te ver gaan, de provincie Noord Holland wat het NRC betreft. Iemand anders nog andere voorbeelden?
PS Een belangrijke learning uit het NRC-artikel: denk een paar keer na voordat je NRC uitnodigt. De organisatoren uit eerder genoemd artikel hadden vast een ander stukje in het NRC verwacht. En eerder al werd een persreis/meeting met de familie Beckham ‘misbruikt’ om een verhaal te schrijven over ‘hoe dat dan gaat zo’n persreis en afspraken waar je je aan moet houden’ (lees: hoe belachelijk zo iets eigenlijk is in hun ogen). Hans Nijenhuis (chef nrc.next) schreef er destijds een interessante post over op zijn eigen blog.
Reacties
Ik ben het met je eens dat journalisten over het algemeen goed weten waar de grens ligt. Het FD zal eerder genegen zijn zelf het ticket naar de bestemming te betalen i.t.t. de Telegraaf. Waar het volgens mij, en volgens de geleerden, verkeerd gaat is bij de reisjournalistiek. Frank van Vree schreef in z'n onderzoek Schuivende Grenzen daar ook al over.
Ik citeer: "De positie van de journalist lijkt ook verzwakt te worden door de samenwerking van redacties met bedrijven en andere belanghebbenden, zoals blijkt uit het hoofdstuk over de gangbare praktijken in de reisjournalistiek. Uit het onderzoek blijkt dat journalisten niet altijd onafhankelijk zijn bij het verzamelen, vormgeven en doorgeven van informatie, zich soms bewust of onbewust door commerciële partijen laten verleiden en daarnaast ook af en toe opzettelijk informatie weglaten uit commerciële motieven. In al deze gevallen bleef de lezer onkundig van de belangenverstrengeling.
De VVV van Noord-Holland heeft inderdaad een fout gemaakt. Ze hadden reisjournalisten moeten uitnodigen. Toch is het wel verstandig om ook de serieuzere journalistiek ui te nodigen. alleen in dit geval loopt dat dus verkeerd af. Maar ja laten we eerlijk zijn.... Met een helikopter door Noord-Holland crossen is ook wel wat veel van het goede.
Grappige aan het stuk is dat de centrale vraag helemaal niet wordt beantwoord. De helft van de eerste kolom gaat over het in de lead aangekondigde onderwerp. De rest van het artikel is een opsomming van alles wat de Provincie wilde tonen met een slechts licht cynische ondertoon. M.a.w. doel bereikt; we weten nu wat er allemaal te doen is langs onze kust. Hoewel... de vraag is of de gemiddelde 25-35-jarige actieve toerist de NRC leest. Deze missie was waarschijnlijk beter af geweest met andere media.
En wat het stukje van Hans Nijenhuis betreft: wat te denken van zijn opmerking 'de toegezegde twee pagina’s zijn er gekomen, de toegezegde ‘eenvijfde’ aandacht aan de geuren zelf ook'. Dat als journalist vooraf toezeggen, is eigenlijk al een stap te ver. Ik heb wel eens persreizen meegemaakt waar geen letter over werd geschreven. En terecht, er was niks inhoudelijks om over te vertellen.
De NRC is niet geheel consequent. Als ik bijvoorbeeld terugdenk aan de afgelopen paar jaar, dan roept dat beelden op van NRC-collega's op die volledig door IT-leveranciers werden onthaald (reis, hotel, maaltijden, veel drank). Wat opviel, was dat veel van de NRC-journalisten zich redelijk arrogant gedroegen. Hun goed recht, uiteraard.
Het aardige is dan wel weer dat die cadeau's niet altijd een artikel opleverden, naar wat ik heb begrepen van de betrokken PR-mensen. Hun reactie was steevast: "Jammer, die gaan niet meer mee.Zoveel lezers hebben ze niet meer tegenwoordig." Tja. De andere media, waaronder De Volkskrant en De Telegraaf, kregen die beoordeling niet. Ondanks het feit dat ook zij niet elke keer weer een verhaaltje tikten.
Ach ja, het leven...
Redactie en commercie mixen, niets is heilig meer. De onafhankelijke journalistiek kan over een tijdje begraven worden, als het in dit tempo doorgaat. Zou de pr-wereld dan blij zijn? Mission accomplished. Of toch niet...
Beste Michael
Dit lijkt me een wat te somber beeld. Ik geloof er niets van dat de media zich alles maar laat dicteren. Er bestaat een gezond spanningsveld tussen journalistiek en PR. Natuurlijk zijn er media die iets te gemakkelijk dansen naar de pijpen van de PR-bureau's. Maar gelukkig zijn er nog heel veel journalisten die onafhankelijk zijn. Daarbij ben je als PR-professional meer makelaar, waarbij de klant en de journalist samen een verhaal maken. En daar kan wel degelijk ruimte zijn voor kritische geluiden.
@David; hear hear.
@Michael, ik snap jouw (inmiddels bekende) reactie in de context met dit stukje niet helemaal. Zeker niet gezien de zin 'volgens mij zit er een redelijk zelfreinigend systeem rondom persreizen.' De verantwoordelijkheid ligt (met name) bij de media, niet bij 'de pr-wereld' zoals je een beetje te makkelijk stelt. Van waar toch die negativiteit; ben je in je jeugd veel gepest door PR-dames? ;-)
Enfin, dat debat zoals eerder besproken moet er maar eens komen...
Erg zwartwit, mijn reactie, tuurlijk, en met opzet ook (in de hoop natuurlijk dat AJ niet meeleest, haha). Dat NRC H-verhaal boeide me omdat de centrale vraag in de intro niet echt werd beantwoord. En Anton Jan, die vindt dat de journalistiek ''geleidelijk aan'' moet vercommercialisern, niet abrupt. En geeft zijn visitekaartje prima af. ''Een belangrijke learning uit het NRC-artikel: denk een paar keer na voordat je NRC uitnodigt,'' schrijft hij. Niet commercieel genoeg? Te kritisch? Straffen volgende keer.
Van dat stuk van Nijenhuis schrok ik, had ik niet verwacht. Dat wordt me wat, als de dagbladwereld straks wordt gedomineerd door gratis krantjes. NRC H zou hebben gezegd: willen we er echt naartoe? Dan betalen we zelf de rekening. Bij zus Next is het glijden begonnen. Zoals AJ het dus graag ziet. NRC Next heeft de poen niet om die reis zelf te betalen (mijn stokpaardje: er zijn in Nederland veel en veel en veel te veel media en veel en veel en veel te weinig verhalen, als gevolg waarvan de redactionele kwaliteit in elkaar lazert).
''Waar ligt de grens'', vraag Anton Jan zich af. Goeie vraag. Laat journalisten EN pr-mensen zich daar eens over buigen. En dan pas dat debat. Probleem is alleen dat zoveel (hoofd)redacteuren om de bekende redenen niet eerlijk zullen zijn. Boter op 't hoofd. Net zoals mediabureaus altijd zullen zwijgen over commissies (of kick-backs) van media-exploitanten, die eigenlijk in de zak van de klant hadden moeten eindigen (en de mediabazen zwijgen publiekelijk eveneens, omdat ze die mediabureaus toch liever te vriend houden).
Dat wordt dus Het Grote Zwijgdebat. Misschien leuk voor tv-zender Het Gesprek, waarnaar tochf bijna niemand kijkt. Want veel komt er niet uit, vrees ik.
@David: ik vind je dus te optimistisch. Dat spanningsveld is er zeker, moet er ook zijn, maar minder zo dan vroeger, zegt deze ouwe lul (reden: zie stokpaardje). Dat naar de pijpen dansen van pr-bureaus en van adverteerders -vlak die laatste pressiegroep, met veel reclamegeld in de achterzak, even niet uit- komt volgens mij dus veel vaker voor dan gezond is.
Michael; het is je meer dan goed recht dat je een eigen mening hebt. Graag zelfs, altijd leuk discussieren met je. Maar ik zou het waarderen als je niet ook mijn - door jou verzonnen - mening verkondigt. Je legt me bepaalde uitspraken in de mond die niet van mij zijn en waar ik ook niet achter sta. Enfin, niet echt voer voor dit forum, ik zal je ook nog even mailen.
Boekentips en meer
Verder de afgelopen dagen
- vrijdag
- donderdag
- woensdag
- dinsdag
- maandag
- donderdag
- maandag
- Communicatie Poll: Nederland te dik
- Volkswagen: blauw is het nieuwe groen (brandbarometer)
- Favoriete goede doel wint duurzame graffiti
- VMC gaat samenwerking aan met SRM
- Paul Rosenmöller wil meer publiek-private samenwerking tegen obesitas
- Wakker Dier wil plofkip-stop grote bedrijven
- Nominaties Osocio’s Best Campaign of 2011 bekend
- One Million Snowflakes brengen maatschappelijke thema’s aan het rollen
- vrijdag
Tips uit de praktijk
Onderzoek: hoe erg is een spelfout?
Hoe erg is het als er spelfouten in een sollicitatiebrief staan? Denken de ontvangers slechter over een sollicitant die niet kan spellen? Vinden ze hem minder deskundig, onbetrouwbaarder en dat hij zich beter voordoet dan hij is? En hoe zit dat bij sponsorwervingsbrieven - is het effect daar sterker of minder sterk?
Tip: Communicatiekaart van Nederland 8e druk
In de achtste druk van Communicatiekaart van Nederland brengen we al de nieuwe communicatie ontwikkelingen in kaart.
De belangrijkste vragen daarbij zijn steeds: hoe heeft een medium zich ontwikkeld, hoe ziet het huidige aanbod er uit, hoe gebruikt het publiek de verschillende media en wat zijn de te verwachten ontwikkelingen?
Nieuw: CommBat!Een online dialoog over de professionalisering van het communicatievak. Om de week plaatst de dialoogredactie een nieuwe stelling, waarover iedereen uit het vak zijn of haar mening kan geven.
Stelling: Gebrek aan strategisch inzicht
5. Communicatiepraktijk over scholing
Laatste reacties
- Gebrek aan strategisch inzicht Misschien zijn er studenten die met ons willen delen wat zij…
- NVVE houdt wilsversklaringen-estafette Graag zouden wij meer info ontvangen om lid te worden, vr…
- Gebrek aan strategisch inzicht Sapphira, dat vind ik een zinnige en opvallende opmerkingen. Tijdens mijn…
- Gebrek aan strategisch inzicht Strategisch communicatieadvies schuurt dicht tegen organisatiekunde aan. Juist in de boardroom…
- Gebrek aan strategisch inzicht Belangrijk is wat we precies bedoelen, als we het hebben over…
- Communicatie Poll: Elfstedentocht sponsorvrij? Een reclamevrije elfstedentocht is een verademing. Of Jort Kelder hiervan de…
- Communicatie Poll: Elfstedentocht sponsorvrij? Ik deel Jort's en Jon's mening, al zal de sluikreclame langs…
Poll
Brandbarometer
Communicatie
- Wat draagt de communicatie-m/v?
- RvC’s en transparantie
- Voetballers voor de camera
- Communiceren met LinkedIn
- Bekijk inhoud
- Abonneer
Interne Communicatie
- Prof. Menno de Jong: IC’er toont desinteresse’
- Naar een patiëntvriendelijker Erasmus MC
- Onrustbestrijding bij de Publieke Omroep
- Allemaal communitymanager
- Bekijk inhoud
- Abonneer





