28 december 2007, 10:26   Hanneke de Korte

Oud-journalisten in de communicatie: winst of verlies voor de communicatie discipline?

Oud-journalisten in de communicatie: winst of verlies voor de communicatie discipline?

Het gevaar van oude koeien komt om de hoek, ik heb lang getwijfeld. Maar ik kan het niet laten liggen. Tijdens deze rustige kerstdagen begint het weer te knagen, te zeuren, te trekken. Verrast was ik toen ik de reactie van Eliane Schoonman namens het bestuur van Logeion op de GPD-affaire las. Het gemak waarmee de stelling wordt ondersteund dat journalisten nooit goede communicatieadviseurs kunnen worden. Ik heb het betoog eerst weggelegd in de hoop dat ik het niet goed gelezen had. Enkele dagen later nogmaals gelezen. Het staat er echt: “Journalisten moeten geen persvoorlichter of communicatieadviseur willen worden.”

Morele verontwaardiging is een signaal dat er sprake kan zijn van een paradigma. Er doe zich onder meer de volgende mogelijkheden voor: 1) De ander wordt gezien als dom dan wel incompetent. 2) De ander is gek, niet goed bij zijn hoofd, gestoord, want hij denkt niet wel. 3) De ander is slecht, onbetrouwbaar, corrupt. [Adviseren als tweede beroep, Hannah Nathans, p. 51]

Ik heb het laten bezinken. Nog eens nagedacht. Maken Eliane Schoonman en het bestuur van Logeion niet een klassieke fout door uit te gaan van hun eigen werkelijkheidsdefinitie met als gevolg dat men oud-journalisten in de communicatie uitsluit in plaats van omarmt?
De aannames en generalisaties vliegen je om de oren als je de eerste samenvattende alinea van het betoog leest: “Het is niet acceptabel dat sommige professionals zich in hun morele denken beperken tot de opvatting ‘goed is wat werkt’.” Direct gevolgd door de boute stelling: “Journalisten moeten geen persvoorlichter of communicatieadviseur willen worden.” In de volgende zin gaat het niet meer om communicatieprofessionals in het algemeen, maar wordt plotseling de stelling afgebakend tot overheidscommunicatie. Want alleen dáár geldt: ‘Eerlijk duurt het langst’. Alleen communicatieadviseurs die werkzaam zijn voor de overheid bedrijven reputatiemanagement, stelt Schoonman. De rest van de professionals doet aan relatiemanagement. ‘t Is maar dat u het weet.
Over het uitlenen van een wachtwoord door een GPD-medewerker aan haar oud-collega’s die inmiddels bij Sociale Zaken werkt, schrijft Schoonman het volgende: “Men zit in de wereld van scoops en primeurs en feiten boven tafel wroeten voordat het feiten zijn. Marcel van Lingen, de hoofdredacteur van de GPD, zegt het ook op televisie: dat zijn journalistieke mores. Je neemt niets voor waar aan, je graaft dieper, je maakt je verhaal rond ook als de bron dit niet welgevallig is. Daar worden al jaren grenzen overschreden, tot en met het door journalisten leegscheppen van prullenbakken met vertrouwelijke informatie.”
Ik begrijp niet wat het issue hier is? Mogen journalisten geen prullenbakken leegscheppen waar een onverlaat vertrouwelijke stukken in heeft laten slingeren? Ik noem dat een vorm van creatieve ‘field research’. En is het niet de taak van journalisten om te graven op plekken waar anderen dat liever niet hebben? Om pijnlijkheden en gevoeligheden boven tafel te krijgen? En ja, ik onderschrijf dat in de huidige tijd waar het publiek schreeuwt om ranzige primeurs, oplagen van kranten soms het enige lijkt wat telt, de journalistieke mores achteruit holt. Maar zijn er niet zoveel journalisten die wel hun best doen zuiver te werken?
Dit alles tot daaraan toe. De stelling dat sommige professionals onder ons het uitgangspunt hanteren dat ‘goed is wat werkt’ kan ik niet ontkennen. Tot zover ben ik het eens met de beroepsvereniging. Waar het betoog mank gaat, is de ongekende generalisatie dat alle communicatieprofessionals die in het verleden als journalist hebben gewerkt, dit uitgangspunt hanteren. Persvoorlichters die in het verleden als journalist gewerkt hebben, zijn eigenhandig verantwoordelijk voor de huidige focus op de persoon in plaats van de inhoud, stelt Schoonman. Het getuigt van weinig vertrouwen in de professionaliteit van oud-journalisten door te stellen dat zij steevast niet in staat zouden zijn om hun oude “journalistieke doelstellingen, hun ambachtelijke vaardigheden en andere mores” achter zich te laten om toe te treden tot de communicatie discipline. Ik vrees hier een totaal gebrek, nee, misschien zelfs verlammende angst voor wat journalistiek heet. Wat de boer niet kent, dat vreet hij niet.
Het gegeven dat journalisten en voorlichters op gespannen voet samenwerken, is zo oud als de weg naar Rome. Op de School voor Journalistiek waar studenten voorlichting en journalistiek naast elkaar studeerden, werd het al met de paplepel ingegoten. Journalisten vinden voorlichters ‘voorliegers’ en voorlichters vinden journalisten een onbetrouwbaar, immoreel zooitje nieuwsjagers. Nu, jaren later, wordt dat gebrek aan vertrouwen in elkaar nogmaals onderstreept door de beroepsvereniging. Niets muren slechten, niets mee gaan met de tijd. Nee, in stand houden van oude opvattingen en vooral niet het lef hebben daar bovenuit te stijgen, is het devies. Logeion leeft in zijn eigen paradigma en als journalisten wel in staat blijken hun ‘mind set’ te ontworstelen en de overstap maken naar de andere kant, wordt de deur in hun gezicht dicht geslagen.
Een gemiste kans, want al die oud-journalisten brengen een schat aan kennis en ervaring mee die het communicatievak juist kunnen verdiepen. De beroepsvereniging zou oud-journalisten moeten ondersteunen in het zo goed mogelijk uitoefenen van hun vak als communicatieprofessional. Door kennis en expertise te vergroten, door te enthousiasmeren en te stimuleren. Niet door ze - al generaliserend - als onderdeel te zien van de vermeende verloedering van de communicatie discipline. Niet uitsluiten, maar omarmen getuigt van professionaliteit.

eKudos MSN Reporter

Reacties

@Hanneke Opnieuw de spijker op de kop. Ik lach er maar wat om. Wie neemt nou de Logeion serieus behalve de meisjes en jongens zelf? Zij maken een wetenschap van wat iedere journalist in de genen heeft: communiceren met externe doelgroepen. Het dedain van Logeion komt mij vooral zo komisch over omdat veel van die leden nauwelijks in het maatschappelijk debat gaan over alles wat er rond het vak gebeurd en vooral bezig zijn met feliciteren en veren in elkaars kont te steken, omdat je elkaar als nijvere middenstanders altijd weer nodig hebt. Kijk maar op deze blog. De Logeion is een in zichzelf gekeerd clubje. Soit. Ik ben het dan ook met je eens dat veel journalisten de communicatie-baasjes niet serieus nemen door hun gebrek aan realiteitszin over hoe de (media) wereld in elkaar steekt. Ik zou me er niet druk om maken. Het is een kwestie van tijd. Oud-journalisten rukken steeds meer op in de boardrooms van bedrijven, ministeries en organisaties die er toe doen. Misschien moeten die een eigen club oprichten.

Jaap Stalenburg   28 december 2007, 10:50 (link)

 

@ Hanneke: dank voor het spotten van deze bijdrage. Ik frequenteer de Logeion site niet al te frequent.

Maar mag ik daarnaast nog een duit in het zakje doen? Ik kwam deze namelijk ook tegen in de tekst: "Communicatieprofessionals bij de overheid moeten zich bovendien niet gedragen als hun collegae uit het bedrijfsleven." Wablief? Zoals men dat in mijn geboortestreek placht te zeggen. Wat voor verschil moet daar tussen zitten? Heeft dat te maken met dat genoemde verschil tussen reputatiemanagement en relatiemanagement?

Mijns inziens laat de GPD affaire zien dat je als professional-in-wat-voor-vak-dan-ook goed moet nadenken over je "normen en waarden" (brrr) en er vooral naar moet handelen. "Goed is wat werkt" is daarbij een grens.

Maar hoe komt daar dan ineens een verschil tussen bedrijfsleven en overheid infietsen? Waarbij het natuurlijk helemaal grappig is dat als er problemen rijzen, dit vooral het geval is omdat overheidscommunicatieadviseurs gaan handelen zoals ze denken dat bedrijfslevencommunicatieadviseurs handelen.

Ik zie in essentie namelijk weinig verschil daartussen. Natuurlijk, het zijn specialisaties. Maar vanuit dezelfde basisgedachten/ basisprincipes. En omdat het om die basisgedachten/ basisprincipes gaat, ben ik het uiteindelijk ook niet eens met de chinese muur tussen communicatie en journalistiek. Waarom zou die overstap niet kunnen (daar gáát je employability)? Je hebt mensen die een goede communicatieadviseur kunnen zijn en mensen die een slechte communicatieadviseur kunnen zijn. Ook/ zelfs/ juist journalisten. Jammergenoeg zijn er ook communicatieadviseurs die eigenlijk heel slechte communicatieadviseurs zijn. Is dat niet minstens zo erg?

Roland Kroes   28 december 2007, 12:03 (link)

 

Haleluja, drie spijkers op de kop. Mij lijkt het tijd om eens iets van elkaar te gaan leren ipv met de angstige verwijtende vingertjes te wijzen. Tijd voor een echte vakcommunity die voldoet aan hetgeen het 'gilde Logeion' wenst en pretendeert te zijn?
Lees vooral even het menu-item 'wie zijn wij', kan het even niet nalaten om de hele tekst te plakken (http://www.logeion.nl):

Logeion is op 1 januari 2006 voortgekomen uit de Vereniging voor Overheidscommunicatie (VVO) en de Beroepsvereniging voor Communicatie (BvC). Daarmee zijn de communicatiedisciplines bij overheid, bedrijfsleven, onderwijs en consultancy op één platform verenigd. De vereniging telt inmiddels meer dan 2500 leden.

Logeion wil het gilde zijn voor communicatieprofessionals, waar ervaring wordt doorgegeven en het ambacht wordt geleerd vanuit de praktijk. Onze missie? Een sterkere professionalisering en profilering van de beroepsgroep. Dat willen we bereiken door interactie en kennisuitwisseling te bevorderen tussen de verschillende communicatiedisciplines, branches en sectoren. Wij zijn er voor iedereen die werkt in het bedrijfsleven, bij de overheid, de non-profitsector, het onderwijs of adviesbureaus, en voor studenten in het vakgebied.

Wij geven het communicatievak de plaats en status die het verdient. Centraal daarbij staan:
• Kwaliteit: door onze leden mogelijkheden te bieden om ervaringen en inzichten uit te wisselen, ze instrumenten aan te reiken om zich in hun vak te blijven ontwikkelen, door particuliere opleidingen te certificeren en beroepsniveauprofielen op te stellen
• Kennis: door ervaringen in en kennis over het vak in kaart te brengen, lacunes daarover op te sporen en onderzoek te stimuleren
• Profilering: door via media en netwerken de betekenis en het belang van het vak duidelijk neer te zetten en op relevante thema’s standpunten in te nemen '!!!!'

Bastian   29 december 2007, 4:01 (link)

 

@Bastiaan Deze foldertekst geloof ik wel Ik denk het mij en anderen om het aanmatigende toontje gaat van mevrouw Eliane Schoonman. http://www.logeion.nl/nieuws_view.php?id=590 Als dit de mening van Logeion is dan is er voor een grote en groeiende groep geen plaats binnen deze club. Ik vind dat jammer. Dan mag je vervolgens wel die ronkende teksten hier neerzetten maar defacto neemt Eliane Schoonman op hoge toon een aantal uitstekende communicatieprofessionals de maat. Het zou het bestuur van Logeion sieren als men afstand zou nemen van dit statement dat nu als reactie verspreid is. Als persoonlijke mening van Eliane Schoonman zou het prima zijn. Dan kunnen we onze schouders er over ophalen. Er verschijnt wel meer onzin. Ik ben, beste Bastiaan, niet angstig en mijn verwijt is dat een beroepsorganisatie er dient te zien voor ALLE communicatieprofessionals en niet alleen voor hen die wel eens een boekje van mevrouw Schoonman hebben gelezen. Wat ik al zei: journalisten rukken op in de boardrooms en veel bestuurders willen juist die kritische, onafhankelijke en onderzoekende types in huis.

Jaap Stalenburg   29 december 2007, 9:07 (link)

 

@Jaap Had het iets genuanceerder moeten plaatsen: met de angstige vingertjes bedoel ik Logeion. Onbegrijpelijk dat deze club zich niet hard maakt voor hun doelstellingen en zich achter een mi kortzichtig standpunt schaart. Het zou nu inderdaad een goed moment zijn voor het bestuur om zich af te vragen of zij de horizon wat zou moeten verbreden.

Bastian   29 december 2007, 17:19 (link)

 

@ Bastiaan Sorry, dan voor mijn scherpe reactie. De Logeion is namenlijk geen knip voor de neus waard als het geen afstand neemt van het aanmatigende schrijven van mevrouw Schoonman waarmee veel uitermate bekwame collega's min of meer tot outcast in het vak worden verklaard.

Jaap Stalenburg   29 december 2007, 19:50 (link)

 

Mooie sterke insteek, die waardering vraagt. De reacties geven blijk van een kritische houding. Mevrouw Schoonman, waaraan gerefereerd wordt, is een bestuurslid van Logeion. Het getuigt inderdaad van kortzichtigheid, haar uitspraak. De vraag rest echter of het haar standpunt of dat van Logeion is... Het ontbreekt Logeion vaker aan inhoudelijke discussies, wat hier naar mijn idee zichtbaar naar voren komt. De beroepsvereniging zou er goed aan doen een duidelijke visie en missie vast te stellen, en daarnaar te handelen (het schetst immers een kader voor dat handelen).

In plaats daarvan roept men Jack de Vries als communicatieman van het jaar uit, waarbij het criterium een succesvolle verkiezingscampagne is. Nou betwijfel ik dat ten stelligst, al was het maar vanwege de wijze waarop klakkeloos de Amerikaanse campagne-aanpak is overgenomen.

Desalniettemin is een trend te signaleren in het aantrekken van oud journalisten in traditionele communicatiefuncties. Het zou goed zijn wanneer Logeion stilstaat bij het Boer & Croon onderzoek - Executives on Reputation - waarin de gemiddelde communicatiespecialist geen gesprekspartner is van de Board, maar veeleer wordt gezien als uitvoerend en instrumenteel.

Quirijn Menken   30 december 2007, 17:14 (link)

 

@Quirijn Klopt. Ik bespeur inderdaad ook steeds meer dat er in de boardrooms wordt gezocht naar sterke counterparts. Veel CEO's zoeken ook kritisch en onafhankelijk tegenspel van hun communicatiespecialist. Ik vind het verhaal van Logeion, met respect, dusdanig schofferend naar een groep bekwame ex-journalisten in de communicatie dat ik me afvraag wat die bij die club nog te zoeken hebben. Zelf ben ik geen lid omdat ik het abstractieniveau wat te hoog vindt en er wel wat meer verdieping zou mogen worden gegeven aan echte actuele kwesties. Jack de Vries is inderdaad een prima communicatiespecialist maar past weer niet in in het plaatje van mevrouw Schoonman. Jack is een straatvechter met Alistair Campbell, de beruchte spindokter van Tony Blair als idool. Even een citaat uit het Logeion Statement: "De beroepsvereniging voor communicatie, Logeion, vindt het niet acceptabel dat sommige professionals zich in hun morele denken beperken tot dit ‘goed is wat werkt’. Want daar komen de praktijken van de Britse politieke adviseur Alistair Campbell vandaan, die stelselmatig een bepaalde versie van de vermeende ‘Weapons of Mass Destruction’ de wereld in hielp." Om even de sympathieke Herman Emmink bij het tv-spel Wie van de Drie te citeren: "Wil de ware Logeion opstaan!"

Jaap Stalenburg   30 december 2007, 20:23 (link)

 

@ Quirijn. Het onderzoek dat je aanhaalt, zegt alles. In het bedrijfsleven moet je de toegevoegde waarde van communicatie kunnen aantonen in de allerhoogste rangen. Als dat je niet lukt, investeert men de schaarse middelen in iets anders. De overheid heeft informeren als één van de hoofddoelen en daar is de positie van communicatie vanzelfsprekender. In het bedrijfsleven draait het om tonen van toegevoegde waarde. Je merkt dat men daar niet klakkeloos geld pompt in een enorme reclamecampagne als niet duidelijk is wat dat oplevert. Daarom is de reactie van Logeion ook zo onzinnig: wie zegt dat journalisten beter/slechter zijn in het aantonen van de toegevoegde waarde van het vak? Generalisaties maken het vak juist kapot. Want een beroepsgroep die zulke ongenuanceerde prietpraat uitkraamt, kun je toch niet serieus nemen. Richt je energie liever op de zaken waar het echt om draait en dat is het helpen ontwikkelen van een gereedschapskist met bewezen reputatieverbeteraars. Logeion had dus beter helemaal niet op het GPD-issue moeteh reageren.

Ronald Kooren   31 december 2007, 14:17 (link)

 

Hanneke, net als jij kon ik ook niet nalaten nu toch echt te reageren. Ik neem aan dat ik met niemand hier van mening verschil dat wat in de GPD-affaire gebeurd is, niet kan. Maar om nou heel kortzichtig en vooringenomen daarmee alle journalisten die nu voorlichter of communicatieadviseur weg te zetten als types die van het woord ethiek nog nooit gehoord hebben, gaat mij echt te ver. Leuk dan ook als je als lid van Logeion leest dat de club vindt dat journalisten vooral geen voorlichter of communicatieadviseur moeten worden. Ik ben zo'n journalist die nu voorlichter en communicatieadviseur is. Allereerst wil ik graag kwijt dat als het om hanteren van normen en waarden gaat dat wat mij betreft niet gelinkt is aan je beroep maar aan jou als persoon. Wat je ook doet voor je brood, je moet aanvoelen wat kan en niet kan in je vak. En daar werd ík in elk geval, jawel mevrouw Schoonman, op mijn journalistieke opleiding nog bij geholpen. Hoe? Door jarenlang onder leiding van ethicus Huub Evers de grenzen af te tasten van wat een journalist wel en niet kan maken. Maar ik neem aan dat de vakethiek ook op de andere communicatieopleidingen belangrijk onderdeel van het lespakket is?
Ik werk bij een bedrijf waar men journalisten heeft in het persvoorlichtersvak. Een goede persvoorlichter blijft in mijn optiek kritisch op zijn eigen organisatie, hangt als een adelaar boven zijn eigen bedrijf en schiet niet meteen in een verdedigende kramp naar de pers als er iets fout is gegaan. Een goede persvoorlichter is een sparring partner voor de raad van bestuur en durft binnen zijn eigen bedrijf kritische vragen te stellen en onafhankelijke adviezen te geven. En een goede persvoorlichter snapt wat een journalist wil en respecteert de vaak kritische rol van die journalist. Ik heb lang contact gehad met een journaliste van een krant die een consumentenrubriek maakte en waarin mijn bedrijf regelmatig door haar flink aan de tand werd gevoeld. Als zij belde wist ik bijna zeker dat we iets niet goed gedaan hadden maar hoewel ik dan baalde vond ik het goed dat er dat soort rubrieken en wroetigere journalisten zijn. Goed om grote bedrijven scherp te houden, niks mis mee, ieder zo zijn functie en voor mijn bedrijf weer een signaal beter ons best te doen.
Mevrouw Schoonman, ik voel me door u niet aangesproken, ik beweer ook niet dat journalisten meer geschikt zijn voor het persvoorlichtersvak, net zomin als ik mij beperk in mijn morele denken tot 'Goed is wat werkt'. Ik zou het op prijs stellen als u zelf ook wat meer afgewogen zou denken en niet zo zou generaliseren. Ik beraad mij nog op mijn lidmaatschap.

Marie-José van Gardingen

Marie-José van Gardingen   2 januari 2008, 0:59 (link)

 

De vraag lijkt me relevant of mevrouw Schoonman haar eigen geloof heeft beleden of namens de Logeion heeft gesproken. In dat geval weten de ex-journalisten wat hen te doen staat.

Jaap Stalenburg   2 januari 2008, 16:29 (link)

 

Jaap, er staat bij vermeld dat de reactie namens het bestuur is. Het kan zijn dat zij dit onvoldoende heeft afgestemd met de rest van het bestuur of dat de rest van het bestuur in elk geval onvoldoende alert is geweest op wat mevrouw Schoonman daar schrijft. Ik vraag het gewoon.

Marie-José van Gardingen

Marie-José van Gardingen   2 januari 2008, 17:41 (link)

 

Hanneke heeft natuurlijk gelijk. Het is te gek voor woorden dat een oud journalist geen communicatie adviseur zou mogen worden. Waar Marie-José zegt dat de eigen moraal van de adviseur zich zou moeten laten horen als het de mores van het vak betreft. Daar ga ik nog een stap verder. Natuurlijk weegt je eigen geweten het zwaarst. Maar voor je leidinggevende is ook een grote rol weggelegt als het gaat om de mores van het vak.

Ik wil graag een ander item aan de orde stellen, en dat is het dedain wat hier in dit forum steeds maar weer terug komt. En dat is het dedain als het gaat over "Goed is wat werkt". Als we het hebben over "Goed is wat werkt" wil zeggen liegen en bedriegen, dan distansieer ik mij daar van. Maar ik wil hier toch graag een lans breken voor "Goed is wat werkt". Ik zou heel graag willen dat meer communicatie mensen zich bezig houden met "Goed is wat werkt". Dus accountable zijn voor wat zij doen en of adviseren. Er is namelijk niets mis mee met goed is wat werkt in ons vak. Meer mensen zouden moeten adviseren goed is wat werkt. Voor raden van bestuur, voor raden van toezicht, zouden veel meer adviezen moeten luiden, dit werkt! Doe het dan ook zo. Een communicatieadviseur moet niet bang zijn om zijn/haar eigen werk te laten meten.
Hoe halen we het als adviseurs in ons hoofd om neer te kijken op goed is wat werkt. Als meer mensen goed is wat werkt in hun blazoen zouden hebben, dan zou er wellicht met wat minder neerbuigendheid op het vak woorden neergekeken.
Als je niet kunt laten zien wat je meerwaarde is, dan ben je vakgebied onwaardig en moet je heel snel een andere baan gaan zoeken.

Annette Teeuwen   2 januari 2008, 19:04 (link)

 

@Annette Hier staan veel woorden. Maar blijft de vraag recht overeind wat jij nou bedoeld hebt te zeggen met je opmerking : "Journalisten moeten geen persvoorlichter of communicatieadviseur willen worden. Genuanceerder: journalisten moeten onderste stenen boven krijgen en hun rol als ‘controleurs’ van de macht spelen. Communicatieprofessionals moeten communicatie in en over het beleid versterken. Dat is twee. Communicatieprofessionals bij de overheid moeten zich bovendien niet gedragen als hun collegae uit het bedrijfsleven. De overheid heeft wel draagvlak nodig, maar moet ook haar werk gewoon kunnen doen in de rust van het vertrouwen van de burger, en een balans vinden tussen de veelheid van maatschappelijke wensen en factoren. Dat is drie." Dit is toch klip en klaar? Je gooit nu wel erg veel mist op met een op zich logisch algemeen verhaal. Is de Logeion nu al of niet de mening toegedaan dat journalisten geen persvoorlichter moeten worden? En waarom ben je zo snel op je eerder genomen standpunten teruggekomen? Ik zal het aardig zeggen, maar dit type mist blazen is ook wat veel bestuurders en journalisten de voorlichters verwijten. Ik ga er van uit dat meer dan 90% van de collega's op een snel veranderend speelveld de juiste ethische normen hanteren. Wat in veel bestuurskamer zeer op prijs wordt gesteld is dat juist ex-journalisten met hun kritische en onafhankelijke blik in staat al te wilde bazen af te houden van al te wild "spinnen" of een cyberwar op Geen Stijl. De mores bij Nederlandse bestuurders begint te veranderen. Zij zien met name hoe in de Angelsaksische landen media worden ingezet om desnoods via desinformatie en cyberwar de tegenstanders uit te schakelen. Wat goed is, dat werkt. Soms wel, soms niet. Maar jouw verhaal roept bij mij vragen op dan er antwoorden zijn gegeven. Jammer.

Jaap Stalenburg   2 januari 2008, 20:28 (link)

 

@Jaap, Ik lees vanmorgen mijn stuk nog eens over en zie je opmerking staan. Nergens maar ook nergens in mijn stuk zie ik de opmerking staan 'Journalisten moeten geen persvoorlichter of communicatieadviseur willen worden'. In tegendeel ik ben mijn stuk begonnen met Hanneke gelijk te geven. Het lijkt er een beetje op Jaap dat je me verward met iemand anders. Je opmerking dat ik op mijn eerdere standpunten ben terug gekomen verbaasd me nog meer aangezien ik nog niet eerder een standpunt over deze zaak heb ingenomen.
1. Journalisten moeten net als ieder ander het communicatievak kunnen uitoefenen. Of ze een goede adviseur worden heeft niets met hun journalistieke achtergrond te maken. Ik ken prima communicatieadviseurs die eerst journalist waren. Maar ik ken ook oud journalisten die netjes alle diploma's gehaald hebben en het toch niet in zich hebben om een goede adviseur te worden. Het een heeft in mijn optiek niets met het ander te maken. Logeion neemt een onhoudbaar standpunt in.
2. Waar het mij om gaat is het feit dat er hier en op de site van Logeion met dedain gesproken wordt over het goed is wat werkt principe. Zoals in mijn eerste stuk al geschreven als dat principe wil zeggen dat je mag liegen en bedriegen of desinformatie geven als dat beter uitkomt, dan ben ik daar fel tegen. Een communicatieprofessional die liegt is een slechte professional.
Maar beste Jaap, dat 90% van de collega's de juiste ethische normen hanteren zegt nog helemaal niets over het feit of ze doen wat werkt. En dat laatste mis ik in ons vak. Mis ik trouwens ook bij de vakvereniging Logeion (waar ik trouwens wel lid van ben) En waar ik echt bozig over word is de minachting waar mee over het principe van 'Goed is wat werkt' gesproken word. Bij mij in de boardroom Jaap, verwacht mijn voorzitter van de raad van Toezicht dat wij communicatie bedrijven die werkt. En dat ik dat ook nog kan laten zien. Ik wil een lans breken dat we het vak veel meer accountable maken. Met die ethiek zit het wel goed. Nu nog gaan doen wat werkt.

Annette Teeuwen   3 januari 2008, 8:36 (link)

 

Met het schaamrood op de kaken geef ik toe dat ik jou verward heb met Eliane Schoonman. Mea Culpa. Blijft dus toch vreemd zij haar op z'n minst wereldvreemde visie niet toelicht. Maar jij hebt gelijk.

Jaap Stalenburg   3 januari 2008, 8:44 (link)

 

Jaap, eens ook ik zou graag zien dat zij haar visie toelicht. Het is dat ik nog niet heb uitgevogeld hoe ik kan reageren op de site van Logeion (communicatief zit het reageren daar niet echt handig in elkaar) anders had ik dat graag gedaan! Meer discussie op het scherpst van de snede is goed voor het vak!

Annette Teeuwen   3 januari 2008, 9:49 (link)

 

@Annette Het is mij vaker opgevallen dat juist Logeion veel moeite heeft met externe communicatie. Jammer. Zeker als je een punt aansnijdt dat veel collega's raakt. Boekjes schrijven en congresseren over communicatie is 1, zelf in de praktijk communiceren is toch blijkbaar iets anders.

Jaap Stalenburg   3 januari 2008, 10:49 (link)

 

Volgens mij is de bovenstaande discussie simpel samen te vatten: Er zijn goede communicatiespecialisten en er zijn slechte communicatiespecialisten. De goede kijkt naar belangen, staat open voor kritiek en weerwoord en denkt na over zijn vak en de manier waarop hij het bedrijft, de slechte kijkt alleen naar belangen en heeft onwrikbare (voor)oordelen. Van de tweede soort zijn er jammer genoeg meer dan van de eerste, maar dat zal voor de meeste beroepen gelden...

Eric   3 januari 2008, 12:02 (link)

 

Annette, ik heb Eliane Schoonman via mail om een toelichting gevraagd gisteren. Even afwachten nu...

Marie-José van Gardingen   3 januari 2008, 15:13 (link)

 

@Eric Natuurlijk heb je gelijk, maar daar ging mijn artikel in essentie niet over. Waar ik mij aan stoor, is dat een vakvereniging als Logeion niet in staat is een zinnig standpunt te formuleren als ons vakgebied onder vuur ligt. Dat men (blijkbaar) niet in staat is om een helikopterview toe te passen zoals wij communicatieadviseur dat zouden moeten kunnen, dat ze niet voor hun specialisten gaan staan en dat ze hun standpunten niet over de bühne krijgen behalve dan via de eigen website.
Ik heb hier veel mensen zien reageren (dank daarvoor, want discussie over dit soort fundamentele onderwerpen is van belang) maar nog niets van Eliane Schoonman of Logeion mogen vernemen. Ook op het forum van de website blijft het akelig stil. Jammer, maar ‘so be it’. Het staat iedereen natuurlijk vrij om wel of niet te reageren.

Hanneke de Korte   3 januari 2008, 15:13 (link)

 

&Marie-José: Ik ben erg benieuwd naar de reactie van Eliane Schoonman!

Hanneke de Korte   3 januari 2008, 15:15 (link)

 

Als actief betrokken lid van Logeion (ben voorzitter van de themagroep Webcommunicatie) heb ik deze discussie met bovengemiddelde interesse gevolgd. Ik moet zeggen: ik kan niet anders dan alle kritische reacties onderschrijven.

Zelf werk ik bij een bureau, en kom met regelmaat mensen tegen die journalistiek geschoold zijn en/of als journalist begonnen zijn. En inderdaad, de een heeft de omslag in denken beter kunnen maken dan de ander. Toch ken ik al deze mensen als gewetensvolle communicatieprofessionals, die hun vak naar hun beste kunnen uitvoeren. En altijd met de belangen van hun opdrachtgevers of werkgever in het oog. Wat kunnen we nog meer van deze mensen verwachten?

Ik ben het volledig eens met de opmerking dat HET BESTUUR VAN Logeion hiermee geen bruggen slaat, maar juist loopgraven graaft. En dat vind ik erg jammer.

De standpunten van het bestuur van Logeion verbazen mij wel vaker. Eerlijk gezegd, heb ik er niet altijd een oordeel over, maar ik wil mij als lid van de vereniging wel distantiëren van dit soort reacties op de 'actualiteit', die in het bestuur waarschijnlijk best besproken zijn, maar die volgens mij op geen enkele manier de mening van dé leden vertegenwoordigen. In elk geval is het niet MIJN mening.

Boudewijn Bugter   3 januari 2008, 15:49 (link)

 

@ Marie José: had ik inmiddels ook gedaan. Ik hoop dat ze snel reageert, ben erg benieuwd.

Roland Kroes   3 januari 2008, 16:26 (link)

 

Als voorzitter van Logeion lees ik deze discussie met grote belangstelling. Laat ik beginnen te zeggen dat we dit soort discussies te sporadisch voeren, en dat we veel te weinig stelling durven te nemen over actuele zaken die in ons vakgebied spelen. Het gaat hier bovendien over een essentiële ethische kwestie. Als bestuur hebben we er intensief over gesproken, en ook met een flink aantal leden. We hebben Eliaan Schooman gevraagd in deze geest als lid van het bestuuur te reageren. Daarbij maak ik me geen illusies dat we het over dit soort zaken, als georganiseerd deel van de onze beroepsgroep, helemaal eens worden. Dat hoeft volgens mij ook niet. Maar ik stel wel vast dat het door veel collega's gedeeld wordt. Als bestuur vinden wij het belangrijk om te reageren op dit soort kwesties, in de hoop dat anderen zich mengen in de discussie, en dat gebeurt nu gelukkig.
Wel heb ik problemen met het de persoonlijke toonzetting van een aantal deelnemers aan deze discussie richting Eliaan Schooman. Zij is niet de eerste de beste in het vakgebied, met name niet waar het gaat om ethische kwesties, en zij pleegt dat veelal op een prikkelende wijze te verwoorden. Ik hou daar wel van!
Dan mijn inhoudelijke reactie op de veel geciteerde quote dat een journalist nooit een persvoorlichter of communicatieadviseur zou kunnen worden. Deze lees ik in een veel bredere context, namelijk dat in het communicatievak andere mores gelden dan in het journalistenvak en je die dus niet één op één kan overzetten, wanneer je bijvoorbeeld als journalist overstapt naar de communicatie. Dat is één van de redenen waarom we als bestuur sterk inzetten op professionalisering en het formuleren van professionele en ethische grenzen en standaarden. De GPD kwestie toont aan dat dit geen overbodige luxe is. Ik verwijs ook naar mijn eigen uitspraken in ons vakblad C over zij-instromers (bv een journalist die persvoorlichter wordt). Ik ben erg blij met het fenomeen dat mensen uit andere discplines voor het communicatievak kiezen. Maar dat gaat natuulijk niet vanzelf, ik vind dat we professionele eisen mogen stellen aan die overstappers, zo goed als een tandarts niet zomaar gyneacoloog kan worden, ik noem maar eens wat, of een advocaat rechter. Ook dat is overigens geen één op één bestuursstandpunt maar wel vrij logisch en wordt zoals ik merk door veel collega's gedeeld.
Hoe dan ook hoop ik op een voortzetting van deze discussie, wat mij betreft ook op het discussieforum van de logeion site. ik geef de link en plaats mijn reactie er maar meteen op.
Zie http://www.logeion.nl/forum.php en reageer

Rijk van Ark, voorzitter Logeion

Rijk van Ark, voorzitter Logeion   4 januari 2008, 11:59 (link)

 

@Rijk: Ik vind het ook belangrijk dat Logeion zich in dit soort discussies mengt, hoor, ook al ben ik het in dit geval niet met het standpunt van de vereniging eens.

Boudewijn Bugter   4 januari 2008, 12:24 (link)

 

Beste Rijk. Prima verhaal. Alleen blijft de vraag recht overeind of mevrouw Schooman al of niet een Logeion-standpunt heeft verwoord. Een inhoudelijk debat over dit onderwerp is prima, maar mevrouw Schooman refereert aan een officieel standpunt. Dat vind ik iets anders dan de discussie over dit onderwerp voeren en de aanzet geven voor voor een verder debat. Ze heeft de kwestie prikkelend verwoord, zo prikkelend dat ik als ex-journalist helaas niet de indruk heb gekregen dat ze niet de eerste de beste is. De reageerders hier hebben die zwart-wit tegenstelling niet gecreeerd. Dat is mevrouw Schooman geweest. Ja, en dat daar door oud-journalisten weer scherp op gereageerd wordt, is inherent aan de belerende toonzetting van mevrouw Schooman. En haar zeer pertinente stelling dat journalisten geen communicatieprofessional moeten worden. Iemand die zoveel gezag schijnt te hebben, had in ieder geval wel wat zuiniger mogen zijn met onnozele stellingen. Of wij, zij, en jullie het leuk vinden of niet: de journalist rukt op in de boardrooms. Net zo goed als mevrouw Schooman wel erg gemakkelijk wegloopt van het debat over dit onderwerp. Kortom Logeion, beken kleur.

Jaap Stalenburg   4 januari 2008, 13:29 (link)

 

Beste Rijk,

Ik vind het van lef getuigen dat ik ook hier je reactie kan lezen. Zoals in een vorig stuk al gezegd, als lid merk ik dat het moeilijk is om op de site van Logeion te reageren. Dat er in het communicatievak andere mores heersen is bekend. Dat oud journalisten daar nog wel eens moeite mee kunnen hebben, ook geen punt want bekend. Je stelling dat een gynocoloog ook niet opeens een tandarts kan worden (of andersom) ben ik het ook mee eens. Het vak is een vak. Dat daar standaarden bij horen vind ik prima, maar wat mij betreft zijn die niet zaligmakend. Kijk naar de frontline professionals zoals politie en bijvoorbeeld jeugdzorg. Daar stikt men van de protocollen en regels en etische discussie en toch gaat daar regelmatig iets mis. Door te veel te protocolleren schakelt men op een bepaald moment zijn eigen gezonde verstand uit. Ik zelf vind het erg jammer dat ik dat Logeion geen standpunt ingenomen heeft over de rol van de leidinggevende in het GPD verhaal. Voor zover nu bekend was die op de hoogte van wat de medewerkers deden. Dat vind ik eerlijk gezegd nog veel kwalijker dan wat de oud journalisten gedaan hebben. Ik zou daar graag een 'etische uitspraak' van mijn vakvereniging op gezien hebben.

Dan je opmerking dat er op de persoon gespeeld word in dit debat. Ik heb de opmerkingen nog eens teruggelezen en vind dat eerlijk gezegd wel meevallen Rijk. Zoals ik het lees reageren veel mensen hier op dit forum op het feit dat Eliaan een standpunt van de vakvereniging verwoord. En een standpunt Rijk zou geen prikkelende stelling moeten zijn, maar een standpunt! Dat Eliaan prikkelend schrijft dat ben ik met je eens. Ik verheug me ook op een discussie over het blijkbaar morele discfunctioneren als je als communicatieprofessional "goed is wat werkt" hoog in het vaandel hebt staan. Een discussie daarover is niets mis mee. Het is een andere zaak als dat het officiele standpunt van de vakvereniging is. De discussie aangaan over zij-instromers en aan welke eisen die zouden moeten voldoen om een volwaardige vakman/vrouw te worden is van een heel andere orde dan roepen (hoe prikkelend ook) dat journalisten geen communicatieprofessionals zouden moeten willen worden. Kort en goed, het stuk van Eliaan is een prima stuk om discussie op gang te brengen binnen de beroepsgroep, maar communicatief de plank volledig misgeslagen als standpunt van de vakvereniging Logeion.

Annette Teeuwen   4 januari 2008, 14:19 (link)

 

@Rijk: Dank voor je inhoudelijke reactie, hoewel ik het niet met je eens ben. Je schrijft: "Ik ben erg blij met het fenomeen dat mensen uit andere discplines voor het communicatievak kiezen. Maar dat gaat natuulijk niet vanzelf, ik vind dat we professionele eisen mogen stellen aan die overstappers, zo goed als een tandarts niet zomaar gyneacoloog kan worden, ik noem maar eens wat, of een advocaat rechter." Het lijkt me evident dat er vakinhoudelijke eisen worden gesteld aan IEDERE communicatie professional. Maar daar heeft Schoonman het niet over. De stelling van Schoonman en het bestuur van Logeion is dat journalisten geen communicatieprofessionals moeten worden omdat ze - vanuit hun diepste wezen - niet in staat zijn andere mores aan te leren. En daar ben ik het echt hartgrondig mee oneens.
De expertise van Schoonman is groots, dat neem ik direct aan. Dat zegt alleen niets over de juistheid van het door haar geschreven, en door het bestuur van Logeion onderschreven, betoog. Misschien heeft zij en/of het bestuur het anders bedoelt, misschien is de tekst wat ongenuanceerd, misschien bedoelde Schoonman wel wat jij schrijft, maar dát staat er niet. Er staat dat journalisten geen communicatieadviseurs moeten worden omdat ze niet uit hun eigen journalistieke handeling kunnen loskomen. En dat vind ik pertinent een onjuiste analyse.

Hanneke de Korte   4 januari 2008, 17:25 (link)

 

Hanneke, ik ben het helemaal met je eens, je verwoordt mijn mening ook. Ik heb
inmiddels van Eliaan Schoonman ook een uitgebreide reactie in mijn mailbox gekregen. Ik zal haar vragen die reactie ook hier te plaatsen zodat jullie het kunnen lezen. Ik heb haar namelijk niet alleen namens mezelf gevraagd om een toelichting.

marie-jose van gardingen   4 januari 2008, 21:05 (link)

 

En nog steeds weten we niet of hier sprake is van een formeel Logeion-standpunt. Welicht kan Rijk van Ark daar toch nog wat dieper op ingaan. Een toelichting van Eliaan Schoonman hebben we ook nog niet mogen vernemen. Jammer.

Jaap Stalenburg   7 januari 2008, 16:29 (link)

 

Volgens mij staat er geen woord Spaans in mijn reactie. Het is gaat hier niet om een democratisch vastgesteld verenigingsstandpunt maar om een reactie van een bestuurslid op verzoek van dat bestuur, waarmee een mening wordt verwoord die door een substantieel aantal leden, ook uit het bestuur, wordt gedeeld. Het voeren van een discussie over essentIële zaken in ons vak is wat ons betreft het belangrijkst. Dat gebeurt volgens mij veel te weinig, er is teveel vrijblijvendheid, we moeten elkaar veel meer durven aanspreken op hoe we ons vak uitoefenen. Met hoor en wederhoor! Ik verwijs verder naar de door onze leden vastgestelde beleidsnota waarin staat dat we via dit soort discussies toewerken naar "communisprudentie" (zie http://www.logeion.nl ). Er zijn verder de nodige uitspraken gedaan over de GPD-zaak, ook van bestuurszijde. Zoals jullie hoop ik weten ligt de zaak bij de rechter. Ik zie nu geen aanleiding daar wat aan toe te voegen. De kern van de discussie is of het ethisch toelaatbaar is wat er feitelijk heeft plaatsgevonden. Over de vraag of journalisten persvoorlichter moeten worden is volgens mij nu het nodige door mij en anderen gezegd.

Rijk van Ark, voorzitter Logeion   7 januari 2008, 19:13 (link)

 

“Journalisten moeten geen persvoorlichter of communicatieadviseur willen worden.” Nadat ik alle reacties heb gelezen begin ik steeds meer voor deze stelling te voelen. Misschien moeten ze zelfs geen journalist willen worden. Een journalist moet foutloos Nederlands schrijven. Ook persvoorlichters en communicatieadviseurs moeten de Nederlandse taal perfect beheersen. De reacties van Jaap Stalenburg bevatten taalfouten ("dedain", "Maar jouw verhaal roept bij mij vragen op dan er antwoorden zijn gegeven", "zelf ben ik geen lid omdat ik het abstractieniveau wat te hoog vindt", etc.). Dat geldt ook voor de reacties van Hanneke de Korte ("Misschien heeft zij en/of het bestuur het anders bedoelt") en Rijk van Ark ("discplines", "gyneacoloog"). Het Nederlands van Annette Teeuwen spant de kroon. Dat is helemaal om te huilen. Maar ze heeft wel gelijk als ze in gebrekkige bewoordingen schrijft: " Als je niet kunt laten zien wat je meerwaarde is, dan ben je vakgebied onwaardig en moet je heel snel een andere baan gaan zoeken."

Gerd-Jan Oud   8 januari 2008, 13:19 (link)

 

Een ontzettend lange discussie over iets waar wij ons toch niet druk over dienen te maken. Iedereen kan het communicatievak uitoefenen indien deze inzicht heeft in het maken, vertalen en brengen van relevante boodschappen op het juiste moment voor de juiste mensen. Gelukkig kan niet iedereen dit, ongeacht CV.

Het gezegde, 'bij de timmerman thuis hangt het keukenkastje scheef', gaat hier wederom op.

F Dotsch   8 januari 2008, 14:38 (link)

 

@Gert jan-Oud Heb je inhoudelijk ook nog wat te melden?

@F Dotsch Vriend Flip mooi gesproken, alleen is de discussie nou juist over de stelling dat wij als "zij-instromers" maar tweederangs-voorlichters zijn. Althans volgens de verheven normen van mevrouw Schoonman. Die overigens vanuit haar ivoren toren het debat over haar "mening" mijdt. Probleem is dat sommigen hun bestaansrecht ontlenen aan wetenschap maken van datgene wat eigenlijk zo simpel is.

Jaap Stalenburg   8 januari 2008, 19:25 (link)

 

Beste heer Stalenburg. Of ik inhoudelijk nog wat te melden heb? Jazeker! U kent ongetwijfeld nog een ander vooroordeel over journalisten. Namelijk dat ze nog niet eens in staat zijn om een naam op juiste wijze te schrijven. U was toch ook journalist? U speelt het klaar om maar liefst drie fouten te maken in de weergave van mijn naam. Dat is heel erg knap. Of is het pure ironie?

Gerd-Jan Oud   8 januari 2008, 23:21 (link)

 

@Jaap cheers. Onzinnige discussie. Er bestaan toch geen eerste- of tweederangs voorlichters. Mijn inziens zijn er goede en slechte, maar daar valt ook weer over te twisten aangezien ieder zijn eigen interpretatie heeft. Een richtlijn/ norm om dit te beoordelen gaat mij te ver. Het is aan ieder bedrijf zelf of zij een goede of slechte voorlichter in dienst willen hebben. Een overkoepelende toezichthouder is overbodig. We zijn geen juristen of advocaten die met vastgestelde regels om moeten gaan (bij wet). Kortom, stelling is waardeloos en riekt naar discriminatie.

F Dotsch   9 januari 2008, 8:58 (link)

 

Ik ben er inmiddels achtergekomen dat Communicatie en Journalistiek twee verschillende takken van topsport zijn. Als voormalig journalist ben ik momenteel mezelf aan het omturnen naar strategisch communicatieadviseur. Ik volg een cursus Communicatie en in het werkproces krijg ik begeleiding van gelouterde seniors. De omscholing verloopt met horten en stoten, maar ik laat me niets wijsmaken door Logeionianen met tendentieuze opiniestukken. No Way dat ik lid word van deze club in zichzelf gekeerde conservatieven. Zou zonde van mijn geld en inspanning zijn! Ik en mijn "lotgenoten" zijn er blijkbaar niet welkom.

Axel   9 januari 2008, 20:57 (link)

Reageer


(huisregels)
Plaats reactie

Tips uit de praktijk

Creatief brainstormen
Het maken van nieuwe verbindingen in onze hersenen gaat niet vanzelf. Wil je nieuwe oplossingen bedenken in een brainstorm? Doorbreek dan bestaande denkpatronen met creatieve denktechnieken die de hersenen bewust manipuleren en andere invalshoeken creëren.